Berriak
Euskaraz bizitzeko haututik eragiletzan sakontzea erabaki du Euskaldunon Elkarteen Mugimenduak PDF fitxategia Inprimatu E-posta
  • XXI. mendeko Euskaldunon Elkarteen mugimenduaren Kongresuak 200 lagun bildu ditu gaur Bilbon

  • Topaguneak antolatutako bilkuran, gizarte mugimenduak euskararen biziberritzean egiten duen funtsezko ekarpena aldarrikatu dute


BILBO, 2011/02/26.- Topaguneak eta Euskaldunon Elkarteen mugimendua osatzen duten 96 elkarteek, euskaraz bizitzeko hautua egin duten euskaldunen bilgune antolatu modura eragiten jarraitzeko konpromisoa berretsi dute gaur, Bilboko Alhondegian ospatu duten “XXI. mendeko Euskaldunon Elkarteen Mugimenduaren Kongresuan”. Azken hilabeteak gogoeta prozesu parte-hartzaile batean murgilduta eman ostean, “XXI. mendeko euskaldunon elkarteen mugimenduaren oinarriparrak” txostena onartu dute, urtebeteko prozesuan
bilkura nagusia izan den Kongresuan. Topaguneko lehendakari Karmen Irizarrek eta zuzendari Jasone Mendizabalek aurkeztu dituzte prozesuaren eta Kongresuaren xehetasun eta ondorioak.

Bozketa

Euskaldunon elkarteak, gizarte mugimendu autoeratu eta eragilea

Bilkuran, euskaldunon gizarte mugimendu antolatuak euskararen eta euskaldun hiztunen komunitatearen garapenean bete duen funtzioa azpimarratu dute eta, etorkizunean
ere, hizkuntzaren biziberritzea gizarte mugimenduaren eskutik gauzatu ahal izango dela ekarri dute gogora. Euskaldunon elkarteek, herriz herri, Euskal Herri osoan, gizarte mugimendu
horren ordezkaritza izan dute, eta hurrengo urteotarako euskaldunon bilgune izaten jarraitzeko apustua egin dute. Horretarako, gizarte mugimenduak botere gune politiko, ekonomiko eta sozialetan eragiteko duten konpromisoa bere egin du euskaldunon elkarteen mugimenduak.

Izan ere, mende laurdena baino gehiago pasa da lehen Euskara Elkartea sortu zenetik. 1983 urtetik aurrera herriz herri euskaraz bizitzeko hautua egin zuten hainbat euskaltzaleren ekimenez sortutako gizarte mugimendu hau, euskaldunon bilgune izateko eta euskaldunon komunitatea trinkotzeko bokazioarekin sortu zen. Orduko amets eta beharrek bere horretan jarraitzen dute eta euskaldunon elkarteen funtzioek ere badiraute. Urteotan egindako lanari esker, mugimendu honek 20.000 bazkide kuotadunetik gora, 450 langile eta 1.400 boluntario bildu ditu; herriz herri, eskualdez eskualde, euskaldunon bilgune autoeratuak antolatuz eta milaka egitasmo martxan jartzen dituztenak.

Asko dira urteotan euskaldunon elkarteek landu dituzten arloak eta sortu dituzten egitasmoak. Bereziki azpimarratzekoak dira euskarazko toki hedabideak, kultur dinamika aberats eta zabala, aisialdiko eskaintza oparoa (nagusiki haur eta gazteei zuzendutakoa) eta mintzapraktika egitasmoak, sentsibilizazio arloko egitasmoak eta entitateak euskalduntzekoak ahaztu gabe.

Karmen Irizar

 

Euskaldunontzako arnasguneak

Euskaraz bizitzeko aukerak eta baldintzak sortzeko bidean euskaldunok behar dituzten arnasguneak antolatzea eta zaintzea lehentasunezko helburutzat jarri dute euskaldunon elkarteek beren hausnarketan. Izan ere, euskaldungoak euskaraz bizitzeko baldintzak izan ditzan, euskararentzat espazio eta funtzio hegemonikoak behar direla iritzi diote mugimenduko kideek eta euskaldunon elkarteek horiek sustatzen jarriko dute indarra hurrengo urteetan ere. Ez da funtzio berria mugimenduarentzat, baina sakondu egin nahi dute arlo horretan ere.

Erdaldunekin harremanean sakondu

Euskaldunon elkarteetatik euskaraz ez dakitenekin batera ekimen berriak martxan jartzeko beharra azpimarratu dute. Lehenik eta behin euskaraz ez dakiten horrenbeste herritarren ahalegina aitortu da, beraien sostenguari esker euskalgintzako hainbat proiektuk bidea egin ahal izan dutelako eta beste hainbat modutara etengabeko ekarpena egiten diotelako euskarari. Elkarren premiatik eta aitortzatik abiatu nahi dira harreman honetan sakontzeko lan ildo berriak.

Jakintzan oinarritutako hizkuntza politika

Eragite lanari dagokionez, Topaguneko ordezkariek bereziki azpimarratu dute hizkuntzaren biziberritzean jakintzak eta ezagutzak duten garrantzia. Hizkuntza politika ezagutza soziolinguistikoan oinarritu behar dela aldarrikatu dute eta ezagutza horien baitako adostasun soziala eta politikoa landu beharra azaldu dute.

Izan ere, mugimenduaren barruan ezagutzaren transmisioan sakondu beharra izan da euskaldunon elkarteen hausnarketa prozesuak eman duen beste emaitzetako bat.

 

Kongresua

Euskaldunon Elkarteen mugimenduan mugarria

Urtebeteko prozesuaren ondoren heldu da gaur Bilbon egin den bilkura. Mende laurdeneko lanaren balorazioa eta etorkizuneko lan-ildoak markatzeko balio izan duen prozesua mugarri izango da gizarte mugimendu honen ibilbidean.

2010eko urtarrilean Durangon jardunaldi batzuekin hasitakoak, fase ezberdinak bizi izan ditu urtean zehar. Euskara elkarteen inguruko 15 aditu eta arituk osatutako batzordeak osatu du oinarrizko ponentziaren proposamena eta hurrengo hilabeteetan Topaguneko bazkide diren euskara elkarte guztietara zabaldu da hausnarketa. Hilabeteotan 250 lagunetik gora aritu dira hausnarketan, gaurko saiora heldu arte. Bilboko bilkura, 200 lagun batu dituena, prozesu honen baitan egindako bilkurarik jendetsuena izan da.

Gogoeta jaiarekin uztartzeko topaketa izan da gaurkoa; etorkizunerako oinarri eta lan-ildoak adosteaz gain, mugimenduaren ospakizun handia egiteko baliatu da eguna. Horretarako, Bilboko Kafe Antzokian bilduko dira Bilbora hurbildutakoak, eguerditik hasita, eta arratsalde partean luzatuko den jaian. Arratsaldeko saioan euskaldunon elkarteen bueltan ari diren hainbat kultur sortzaile bilduko dira. Bertan izango dira, besteak beste, Udane Goikoetxea, Igone Amesti, Eneko Barberena, Jon Gurrutxaga, Manex Agirre, Gilkitxaro antzerki taldea, Asier Serrano, Patxi Zubizarreta, Kristina Mardaras, Mikel Urbeltz, Rafa Rueda eta Porrotx.

 
Euskarazko hedabideen agerraldi bateratua Donostian PDF fitxategia Inprimatu E-posta

Otsailaren 1eko editorial bateratuari segida emateko, gaur Donostian bildu dira Euskal Herri osoko euskarazko hedabideen ordezkariak, agerraldi bateratua egin eta sektorearen arazoen zein arazo horiei aurre egiteko proposamenen berri emateko. Topagunearen Zuzendariak, Jasone Mendizabalek, hartu du hitza euskarazko hedabideen sektore osoaren izenean, eta ondoko azalpen hauek eman ditu:

_MG_8092

Gaur, hemen, euskarazko hedabide ez publikoetako ordezkaritza oso zabala elkartu gara, elkarrekin partekatu dugun gogoetaren berri eman, eta batera egin asmo dugun bidearen berri emateko gizartearen aurrean. Hemen, mahaian, hedabide horietako ordezkari batzuk gaude (ikusi duzuen bezala, askoz ere gehiago gara), eta nik guztien izenean hitz egingo dizuet.

Gure burua aurkeztu eta nor garen azalduz hasiko gara. Eta hori egiteko, zer hobe datu batzuk ematea baino:


  • 100dik gora gara euskaraz ari garen hedabideak, prentsa, irratia, telebista etaInternet kontuan hartuta.
  • 620tik gora gara hedabide horietan lanean ari garen langileak.
  • Guztien artean, urtean 27.000.000 eurotik gorako aurrekontua mugitzen dugu.
  • 7.000.000 euro inguru sortu eta ordaintzen ditugu zuzenean gizarte segurantza eta zerga bidez (BEZ eta PFEZ).
  • 7.500.000 euro jasotzen ditugu diru-laguntzen bidez.
  • 2007ko abenduan CIESek propio egindako azterketa batek zioen euskarazko hedabideak 450.000 lagunengana iristen direla, hau da, euskaldunen %57dela euskarazko hedabideen jarraitzaile.

Datu hauek guztiek erakusten dute sektore bizi eta kontuan hartzeko bat osatzen dugula, zalantzarik gabe, gizarte honetan era askotako irabaziak sortzen dituena. Adibidez:

  • Informazio mailan, gizartearen informazio eskubidea asetzeko bidea ematen duen sektorea delako.
  • Euskararen normalizazioan, aho batez onartzen den bezala, hizkuntza normalizaziorako eragile nagusietakoak direlako hedabideak.
  • Arlo ekonomikoan, lanpostuak sortzen dituelako, eta kontuan hartzeko moduko ekarpena egiten duelako sektoreak gizarte segurantza eta zerga bidez.

Diruz lagundutako sektorea da, hala behar duelako, merkatu parametro hutsetan bizirauterik ez duelako eta funtzio publiko ezinbestekoa betetzen duelako. Baina azpimarratu nahi dugu, sektore honek jasotzen dituen laguntza publikoetatik zati handi bat berreskuratzen duela gizarteak baita parametro ekonomikoetan ere.

Ez dugu ezer berririk esango hedabideok krisi garaiak bizi ditugula esaten badizuegu. Komunikazio munduan gertatzen ari den aldaketak eta krisi ekonomikoak gogor astindu dituela euskarazko hedabideak, lehendik ere diruz baliabidez larri zebiltzan hedabideak. Erronka berriei aurre egiteko sostengu erantsi bat behar izan dugunean, laguntzak murriztuta ikusi ditugu, krisiaren aitzakian. Horren ondorioz, gure borondatearen kontra biziraupena gure egunerokoaren erdigunean kokatu da. Ez baita gure bokazioa bizirautea, ezta egun kaleratzen ditugun hedabideokin konforme geratzea. Gure bokazioa garatzea da, euskal hiztunen
komunitateak bere burua euskaraz islatua ikusteko beharrari, nahiari erantzutea, eskaintza etengabe egokituz eta aberastuz, azken 30 urtean erakutsi dugun bezala.

Euskara eta euskal kultura geroratzeko giltzarri ezinbestekoa da komunikazio proiektu anitzen bidez osatzen den sektorea osasuntsu eta garapenbidean inbertitzea. Instituzioek aspaldi aitortua diote sektore honi euskara eta euskal kultura sustatzeko zereginean duen estrategikotasuna eta garrantzi hau behin eta berriro berretsi da administrazio eta foro anitzetan. Aitortzak baina ez dira nahikoak, tamainako apustu eta sostengu ekonomikoa behar du sektore honek.

Egungo laguntzek kasurik onenean prekarietatean bizirauteko aukera eskaintzen digute garatzeko aukerari hegoak moztuz. Era berean hainbat hedabideren ateak ixten ikusi ditugu azken aldian.

Aurreko guztiak kontuan hartuta, indarrak batu eta sektore gisa garatzeko premia biziko bi gai identifikatu ditugu sakontzeko: diru-laguntzak eta publizitatea.

  • Laguntzetan baliabide handiagoak behar dira, sektorea indartzeko, egoera berrira egokitzeko behar dituen inbertsioak egiteko eta zabalkunde handiagoa lortzeko.
  • Aldi berean, egungo laguntza deialdien dinamikatik bide egonkorragoetarako urratsa egin beharra dago, urteroko zalantza egoera gainditu eta laguntzaren zenbatekoa urte hasieran ezagutzeko. Egonkortasuna kopurutan eta azkartasuna prozedura eta ebazpenetan.
  • Publizitatearen gaian, berriz, agerikoa da instituzioek eta erakunde nagusienek ez dutela euskarazko hedabideen indarra kontuan hartzen. Esan dugu duela hiru urteko datuek erakusten zutela euskaldunen erdiak baino gehiagok kontsumitzen dituztela euskarazko hedabideak, baina publizitate inbertsioa ez da maila berean egiten. Publizitate instituzionala egiterako orduan beste politika bat behar da eta horretan eragin nahi dugu

Egoerari eta zailtasunei aurre egiteko, euskarazko hedabideok hainbat ekimen elkarrekin egitea erabaki dugu. Horren ondorioa dira otsailaren 1ean argitaratutako editorial bateratua eta agerraldi hau bera. Hemendik aurrera ere elkarrekin aritzeko erabakia dugu, eta gure egoeraren berri ematen jarraituko dugu gure medioen bitartez eta horretarako sortutako webgunean, http://www.blogak.com/ehedabideak.

Horrez gain, hurrengo asteetan instituzio nagusienetako eta alderdi politikoetako ordezkariekin elkartzeko plana egiten ari gara. Bilera hauetan sektorearen berri zuzenean eman eta politika aldaketarako proposamenak lantzea da helburua.

Sektoreak prestasun osoa du eragile guztiekin gaia landu eta akordio eta politika zehatzak adosteko, eta horretarako dagoen prestasuna ikusi nahi dugu. Jakin
badakigu udal eta foru hauteskundeen atarian gaudela, eta uste dugu garai egokia dela alderdiek etorkizunera begirako gogoeta egin eta konpromiso zehatzak har ditzaten hurrengo lau urteetarako politika markatzeko.

Bilera hauek otsaila eta martxoa bitartean egiteko asmoz ari gara lanean, eta bilera horiek egin ondoren, gure asmoa da berriro publikoan agertzea harremanei buruzko balorazioa egin eta aurrera begirako urratsak azaltzeko.

 
Mintzapraktika egitasmoen ikerketaren emaitzak aurkeztu dira PDF fitxategia Inprimatu E-posta

Eusko Jaurlaritzaren enkarguz Aztikerrek Mintzapraktika egitasmoen eraginkortasuna neurtzeko ikerketa atzo, otsailak 3, aurkeztu zen Bilboko Euskaltzaindiaren egoitzan. Ikerketa hau Topagunea eta AEKrekin batera egin du Aztikerrek.

Mintzapraktika egitasmoaren eraginkortasuna neurtu nahi izan da ikerketarekin eta horretarako 2004-05 eta 2008-09 ikasturteetako datuak aztertu dira.

Emaitzak aztertuta, mintzapraktika «eraginkorra» dela ondorioztatu dute, zalantzarik gabe. «Ideia nagusi bat esateko: formulak ondo funtzionatzen du», laburbildu du Iñaki Iurrebasok (Aztiker).

Jasone Mendizabal Topaguneko zuzendariak egitasmoaren hazkundea azpimarratu zuen eta hazkunde horren atzean egindako lana azpimarratu zituen: bost urtetan, hirukoiztu egin ditu parte-hartzaileak egitasmoak, eta zazpi urtetan, laukoiztu. “Mintzapraktika masa fenomeno bat dela esan daiteke», nabarmendu du Iñaki Iurrebasok.

Ikerketako emaitzen aurkezpena:

 

Ikerketa osoa ere irakurgai dago: pdf bertsioan
 
Euskarazko 75 hedabidek editorial bateratua kaleratu dute PDF fitxategia Inprimatu E-posta
Euskara hutsez diharduten 75 hedabidek editorial bateratua kaleratu dute gaur, sektorearen garrantzia azpimarratu eta erakundeei behar bezalako babesa eskatzeko. Mundu osoan hedabideen alorrak bizi duen egoera zaila kontuan hartuta, 600 langiletik gora biltzen duen euskarazko hedabideen sektoreak ere beste hainbat sektoreren alde egin denaren moduko apustua merezi duela aldarrikatzen dute sinatzaileek.
 
Argia Saria GAZTEZULOrentzat PDF fitxategia Inprimatu E-posta
ARGIA SARIAGAZTEZULO hilabetekariak prentsa idatziko Argia Saria jaso du. 2010ean hamar urte bete zituen aldizkariak eta egindako bidea saritu du epaimahaiak. Ahotsak.net webgunea, Gaztea irratiko Ekaitz Perfektua irratsaioa, ETB3-ko Orain programa eta Donostiako Euskara Patronatuaren Nik ere euskaraz kanpaina ere saritu dituzte. Zorionak haiei guztiei ere!
 
<< Hasiera < Aurrekoa 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Hurrengoa > Amaiera >>

Orria 5 Zenbatetik 33
 
Euskara Elkarteen Federazioa
Kontaktua | Mapa Web | Pribatutasun oharra

essay writing